Ik had een lieve tante die deftig wilde zijn. Omdat haar veel geld en een opleiding niet gegund waren, werd zij verbaal deftig. Bij een bezoek werden wij uitgenodigd voor een koppie kofje; dat klonk in haar oren deftiger. Zij zei ook naar Rokanjé sur Mer op vakantie te zijn geweest. Dat klinkt toch heel wat deftiger dan het op zijn Rotterdams uitspreken van Rockanje, de badplaats onder de rook van Rotterdam’.
Een bevriende relatie sprak met een hete aardappel in de keel omdat hij dacht dat dit hem prestige zou opleveren, en laten we ook niet de gymnasiasten en corpsballetjes vergeten die gretig gebruikmaken van Franse leenwoorden en Latijnse uitdrukkingen om te laten om … tja, waarom eigenlijk?
Als amateurpresentator van een radioprogramma leerde ik al snel geen moeilijke woorden te gebruiken, want als ik dat wel had gedaan, had ik snel veel luisteraars kwijtgeraakt.
De lessen die ik toen leerde gebruik ik nog steeds in mijn vak als speechschrijver, columnist en ghostwriter. Soms krijg ik teksten onder ogen die klinken alsof ze door iemand in een toga zijn geschreven. Ze staan vol Latijnse uitdrukkingen en de voorkeur wordt gegeven aan allerlei leenwoorden, bij voorkeur uit het Frans, terwijl daarvoor in het Nederlands prima en zelfs betere alternatieven zijn voor iedere mediocre scribent; middelmatige pennenlikkers….
Lees verder
Vandaag kreeg ik via whatsapp een berichtje van een van mijn klanten. Hij had me gevraagd om een speech voor hem te schrijven voor zijn afscheid van de zaak waar hij bijna 35 jaar had gewerkt. Hij had tijd genoeg om het zelf te doen, maar zijn dyslexie zat daarbij in de weg. Hij stuurde me bij het bericht een link naar de video waar ik die kon bekijken. Toen ik die bekeek, wist ik precies welke zin eraan kwam, want die had ik twee weken eerder geschreven. Het applaus na de speech was niet voor mij bedoeld, maar ik trof het wel aan op mijn bankrekening, Dat is het lot van een ghostwriter. Mijn woorden, iemand anders’ naam.
In de radiostudio heb ik geleerd hoe rekbaar tijd is. Drie tellen stilte tijdens een uitzending voelen als een halve eeuw. Een gesprek van zeven minuten is voorbij voordat je goed en wel zit. Dezelfde klok aan de muur geeft een heel ander gevoel.
Als ghostwriter schrijf ik al dertig jaar zakelijke non-fictieboeken voor ondernemers. Wat me daarbij steeds weer opvalt, is dat bijna geen enkel manuscript dat ik onder ogen krijg vragen bevat die ondernemers aan zichzelf stellen. Er wordt verteld en beargumenteerd, maar zelden hardop getwijfeld.
n vervolg op mijn vorige artikel over de gevolgen van de nieuwe EU AI-Act, tref je hier een uitleg aan over het begrip ‘algemeen belang’ als je AI gebruikt voor het publiceren van teksten. Deze waarschuwing is vooral bedoeld voor collega-ghostwriters, journalisten, bloggers en andere schrijvers die hun teksten publiceren. Zodra je AI zakelijk inzet en publiceert, ben je de gebruiksverantwoordelijke. Dat woord bepaalt wie welke verantwoordelijkheid draagt en wat de juridische en economische gevolgen zijn als je de wet niet naleeft.