In mijn vorige bijdrage vertelde ik dat verkopen en marketing geen uitvindingen uit het recente verleden waren, maar al duizenden jaren oud. De methode die door het orakel van Delphi werd gehanteerd, wordt tegenwoordig door allerlei predikers vanaf de kansel en podia op dezelfde manier gebruikt. Mensen kopen geen bewijs. Ze kopen de angst om iets mis te lopen en de geruststelling dat ze daarin niet alleen zijn en erbij horen.
De toegepaste technieken van eeuwen geleden kun je nog steeds toepassen zonder je klant te hoeven te bedriegen. De Amerikaanse psycholoog Robert Cialdini schreef er enkele boeken over. Die boeken zijn bijna verplichte kost voor huidige verkopers en marketingmanagers. Hij benoemt daarin zeven knoppen waaraan je kunt draaien om koopbeslissingen te beïnvloeden: wederkerigheid, consistentie, sociaal bewijs, sympathie, autoriteit, schaarste en eenheid. Dat laatste laat zien hoe belangrijk het voor mensen is om bij een groep te horen.
In deze bijdrage kom je ze alle zeven tegen, alleen in een ouder jasje. Het kleine ja van Pascal heet bij Cialdini consistentie. Het schaap over de dam is sociaal bewijs. De hel is schaarste ten top, want je krijgt maar één leven om het goed te doen. Het heilige boek is autoriteit in zijn zuiverste vorm.
Voor wederkerigheid hoefde Cialdini niet ver te zoeken. De Romeinen hadden er bij hun offers een vaste formule voor: do ut des, ik geef zodat jij geeft. Cialdini zelf keek dagenlang naar volgelingen van Hare Krishna op Amerikaanse vliegvelden. Ze drukten reizigers een bloem in de hand en weigerden die terug te nemen. Daarna vroegen ze om een gift. De meeste mensen wilden die bloem helemaal niet, maar toch trokken ze mopperend hun portemonnee. De beweging bouwde er tempels en panden van.
Ik ken Cialdini niet persoonlijk en weet dus ook niet of hij zijn stellingen van een kerk heeft geleend. Waarschijnlijk niet bewust. Hij ging in de leer bij verkopers en collectanten en keek af wat werkte. Dat er zoveel verschillende geloofsgemeenschappen tussen zaten, is geen toeval. Zij oefenden al eeuwen voordat de eerste huis-aan-huisverkoper aanbelde om je een encyclopedie of een stofzuiger aan te praten. Tegenwoordig doen ze dat voor een abonnement op kabel-tv of energie. Hij heeft het beïnvloedingsproceswiel zelf niet uitgevonden. Hij gaf het een naam. Ook dat is een kunst apart. Angst die je klant verder helpt…
Lees verder




